BRL SIKB 12000

SIKB heeft op verzoek van onder meer Bouwend Nederland een certificatieschema voor tijdelijke grondwaterbemaling laten opstellen, genaamd BRL SIKB 12000. Het certificatieschema bestaat uit een beoordelingsrichtlijn (BRL) en vier protocollen.

Doel van het schema

Doel van het schema is om de kans op schade bij tijdelijke grondwaterbemaling – ook wel bronbemaling genoemd – te verkleinen door de risico’s in kaart te brengen en beheersbaar te maken. Denk bij tijdelijke grondwaterbemalingen aan het droog houden van een bouwput in het kader van de bouw van bijvoorbeeld een parkeerkelder, of van een sleuf in het kader van de aanleg van een gasleiding.

De documenten hebben betrekking op het verbeteren van de kwaliteit van voorbereiding, aansturing en uitvoering van tijdelijke grondwaterbemalingen.

Ook heeft SIKB een richtlijn voor de bevoegd gezagtaken in het kader van bronbemalingen laten opstellen, genaamd de ‘Besluitvorming uitvoeringsmethode Tijdelijke grondwaterbemalingen’ (kortweg BUM TM). De combinatie Royal Haskoning, Ballast Nedam en Tjaden heeft alle documenten opgesteld.

Waarom een BRL SIKB 12000 en BUM voor bronbemalingen?

De uitvoering van tijdelijke grondwaterbemalingen is gevoelig voor fouten. Het grote aantal actoren in het proces, soms ondeskundige opdrachtgevers, gebrek aan structuur in de communicatie, gebrekkige controle van basisgegevens en uitgangspunten en onduidelijke verantwoordelijkheden en risico’s (die contractueel bij verkeerde partijen worden belegd) zijn de belangrijkste factoren daarbij. De uiteindelijke gevolgen hiervan kunnen groot zijn en variëren van een opdrijvende bouwputbodem tot het zakken van aangrenzende percelen of gebouwen.

Met de komst van de BRL en de BUM TM verbetert dit doordat goede werkafspraken worden vastgelegd. Die werkafspraken gaan uit van een risicogerichte benadering. Door alleen eisen te stellen aan risicovolle activiteiten behouden de actoren bij het voorbereiden en uitvoeren van bemalingen dezelfde bewegingsruimte, maar wel binnen de randvoorwaarden die BRL 12000 en bijbehorende protocollen stellen. De mogelijkheden om uit te blinken in kwaliteit en innovatie blijven daarmee onverkort bestaan.

Waarom zijn goede bemalingen zo belangrijk?

De uitvoering van tijdelijke grondwaterbemalingen wordt vaak onderschat. Dat is niet terecht, want het is vakwerk. Er komt heel wat bij kijken om een bemaling echt goed en nauwkeurig uit te voeren. Vroeg in het proces gemaakte fouten werken lang door en elke volgende stap kan het effect van gemaakte fouten vergroten. Als de uitgangspunten in het bemalingsadvies bijvoorbeeld niet kloppen en niet zijn vastgelegd, kan het verkeerd gaan in de uitvoering. Daarom is vastgelegd aan welke eisen de controle (door de bemaler) van dat bemalingsadvies moet voldoen.

Voor wie is BRL SIKB 12000 en BUM TM van belang?

Het certificatieschema bestaat uit een BRL inclusief vier protocollen:

  • protocol 12010, het opstellen van bemalingsadviezen.
  • protocol 12020, het opstellen van een technisch bemalingsplan.
  • protocol 12030, het daadwerkelijk uitvoeren van bemaling.
  • protocol 12040, de aansturing van een bemaling.

De BUM TM gaat over de bevoegde gezagtaken (waterschappen) en maakt geen deel uit van het certificatieschema. Op grond van de BUM TM kan een bedrijf zich daarom niet laten certificeren.

Voor verschillende partijen is de BRL SIKB 12000 en de BUM TM een bruikbare set documenten, maar voor elk daarvan op een andere manier:

  • Voor de uitvoerders (aannemers, bronbemalers, adviesbureaus, etc), de certificaathouders dus, bieden de documenten houvast voor een goede uitvoering van de bronbemaling. Hierdoor hebben de opdrachtgever en het bevoegd gezag meer vertrouwen in het verloop en het resultaat ervan. Daarmee biedt het de certificaathouders een manier om zich te onderscheiden.
  • Opdrachtgevers krijgen een hogere kwaliteit, minder faalkosten en daarmee meer vertrouwen in het resultaat van hun projecten. Concreet kunnen zij in hun uitvraag/contract/bestek opnemen dat de opdrachtnemer gecertificeerd moet zijn op grond van de BRL SIKB 12000.
  • Het bevoegd gezag (de waterschappen) profiteert van de BRL doordat de activiteiten waarop zij toezicht houden beter verlopen. Daarnaast heeft het bevoegd gezag voordeel van het gebruik van BUM TM. Het biedt hen houvast bij de besluitvorming omtrent vergunningaanvragen bij bronbemalingen. Toepassing van de BUM door het bevoegd gezag biedt de uitvoerende partijen het vertrouwen in een herkenbaar en zorgvuldig uitgevoerd vergunningverleningsproces.
  • Voor certificerende instellingen (CI’s) is de BRL de basis voor de toetsing van de uitvoering van het veldwerk door gecertificeerde organisaties.

Is de BRL SIKB 12000 en BUM verplicht?

Vooralsnog bestaat er geen wettelijke verplichting om voor de uitvoering van (advieswerk omtrent) bronbemalingen gecertificeerd te zijn op grond van BRL SIKB 12000, zoals die wettelijke plicht voor bijvoorbeeld het uitvoeren van een bodemsanering wel bestaat (BRL SIKB 7000). Mogelijk gaat die plicht er in de toekomst voor de BRL SIKB 12000 ook komen. Vooralsnog blijft het voor de uitvoerder een vrijwillige manier om zich te onderscheiden. Overigens kan het vanuit de opdrachtgever wel een eis zijn om een certificaat te hebben. Ook kan een opdrachtgever een gecertificeerde opdrachtnemer als wens kenbaar maken, door het deel te laten uitmaken van de EMVI-criteria. Het bevoegd gezag is niet wettelijk verplicht de BUM TM te gebruiken.

Wat staat waar en hoe nu verder?

De eisen aan voorbereiding en uitvoering zijn verdeeld over de BRL en de protocollen. Binnen dit schema beschrijven de protocollen de technische eisen en zijn daarmee werkinstructies voor de uitvoerders van (de voorbereiding van) bronbemalingen.

De BRL beschrijft de algemene kwaliteitseisen. Dit zijn bijvoorbeeld eisen aan de organisatie van het bedrijf en de vakbekwaamheid van het personeel. Ook de eisen aan de manier waarop de certificatie-instelling de uitvoering toetst en het certificaat afgeeft, staan in de BRL.

De BUM TM bevat concrete werkvoorschriften voor het behandelen van vergunningaanvragen en meldingen in het kader van bronbemalingen.

Organisaties die willen laten zien dat zij kwaliteit serieus nemen, kunnen vanaf eind 2012 voor één of meer van de protocollen een certificaat verkrijgen. Opdrachtgevers kunnen ook het werken conform de documenten voorschrijven, dus zonder dat er sprake is van een certificaat. In dat geval is geen sprake van een certificerende instelling, waardoor de opdrachtgever zelf zal moeten toezien of de uitvoerders daadwerkelijk conform de documenten werken.